valpas

/ˈʋɑlpɑs/
FINCE → TR
Fince "valpas" kelimesi Türkçe'de ayık, uyanık anlamına gelir.

Çeviri

Genelayık
Geneluyanık

Çekim Tablosu

karşılaştırmavalppaampi
üstünlükvalppain

Tanım

•alert, vigilant, attentive, watchful

Diğer Dillerde

alert, alarm
çekim: çoğul Alarme · tamlayan Alarms
eş: Warnsignal
köken: Borrowed from Italian allarme. Cognate with French alarme. Doublet of Lärm.
aile: alarmieren
einen Alarm auslösen
Fransızcaalarme, alerte, attentif, en alerte, en éveil, sur ses gardes (dişil) /a.laʁm/
alarm (alert) · alarm (panic)
çekim: çoğul alarmes
köken: Borrowed from Italian all'arme (“to arms”), with univerbation. Compare alerte.
aile: alarme incendie, alarmer, alarmiste, prendre l'alarme, tirer la sonnette d'alarme
alert, vigilant
çekim: çoğul alertas
köken: Borrowed from Italian all'erta (“to the height”), from erta (“lookout, tower”).
aile: alertamente
alternative spelling of allerta
Rusçaбди́тельный, внима́тельный, насторо́женный, нахо́дчивый, оповещать, предупреждать /ɐpəvʲɪˈɕːætʲ/
to inform, to notify (to communicate knowledge to (an)other(s))
çekim: geçmiş оповеща́вший · ortaç оповеща́вший · şimdiki оповеща́ет · ulaç оповеща́ющий
eş: сообщать, извещать, уведомлять, осведомлять, заявлять, объявлять
köken: оповести́ть (opovestítʹ) + -а́ть (-átʹ)
Arapçaمُنْتَبِه, يَقِظ
Farsçaزیرک /ziː.ˈrak/
clever, nimble, keen, astute
çekim: karşılaştırma زیرکتَر · üstünlük زیرکتَرین
köken: Inherited from Middle Persian [Book Pahlavi needed] (zylk /⁠zīrak⁠/) (Manichaean Middle Persian 𐫉𐫏𐫡 (zyr)).
و اهل آن زیرکترین مردمانند در صنعت و شناختن آلت و هیچ صنف از اصناف بنی آدم با ایشان در آن مبارات نتواند[…]
Azericeayıq, çevik, diribaş, duyuq, gözüaçıq, oyanıq /ɑˈjɯχ/
sober · conscious · awake
çekim: karşılaştırma daha ayıq · üstünlük ən ayıq
zıt: içkili, sərxoş, bayğın, yatmış
köken: From Proto-Turkic *ād- (“sober, to sober up”), whence also ayılmaq (“to awaken”). Cognate with Karakhanid اَذِغْ (aδïɣ), Turkish ayık, Crimean Tatar ayınıq, Bashkir айыҡ (ayıq), Chuvash урӑ (ură).
aile: ayıqlıq
Yol polisinin sərxoş tutduğu sürücü ayıq çıxdı.
Lakin süni şəkildə özünü gecənin ortasında yuxudan durmağa məcbur etmək, 2 saat ayıq qalıb yenidən yatmaq fizioloji baxımdan düzgün deyil.
Siz bilirsiniz ki, dəyişir zaman, Dəyişir hər şeyin əvvəlki halı. Belə bir zamanda ayıq olmalı!
Tatarcasaq
aware
Felemenkçeaandachtig, alarm, alarmeren, alert, gevat, op zijn hoede /ˌaːnˈdɑx.təx/
attentive, paying care/attention · careful, enjoying care/attention
çekim: karşılaştırma aandachtiger · üstünlük aandachtigst
eş: oplettend, opmerkzaam, aandachtelijk, aandachtiglijk
köken: From aandacht (“attention, care”) + -ig (“y, -ive”); perfectly parallel with German andächtig.
aile: aandachtigheid
agile
eş: alerta, animado, expedito, hábil, jeitoso, lépido
köken: Borrowed from Latin agilis (“swift”).
Yunancaεύστροφος, προσεκτικός /ˈef.stɾo.fos/
quickwitted, nimble-witted (mentally keen and alert)
çekim: karşılaştırma ευστροφότερος · üstünlük ευστροφότερος
eş: έξυπνος, οξυδερκής
zıt: αργόστροφος
köken: Learned borrowing from Ancient Greek εὔστροφος (eústrophos).
aile: εύστροφα
Japonca機敏な, 注意深い, 警告, 警報, 警戒する
careful
eş: 慎重
注意深い性格の人
Korece경계하다, 기민하다, 세심하다, 조심의 /ˈkjɘ(ː)ŋɡje̞ɦa̠da̠/
to be vigilant; to watch out
çekim: geçmiş 경계했다
köken: 경계(警戒) (gyeonggye) + -하다 (-hada, “to do”, light verb deriving active verbs).
alert
çekim: karşılaştırma alertare · üstünlük alertast
köken: Borrowed from French alerte, from Italian all'erta (“on guard”).
Lehçealarm, alert, baczny, czujny, uważny (eril) /ˈa.larm/
alarm (device used to alarm people) · alarm (sound used to alarm people) · alarm (state of being alerted)
çekim: çoğul alarmy · tamlayan alarmu
eş: alert, mobilizacja, ostrzeżenie, sygnał, brzęczyk, dzwonek
köken: Etymology tree Proto-Indo-European *h₂éd Proto-Italic *ad Latin ad Italian a Proto-Indo-European *h₂el-der. Proto-Italic *olnos Old Latin olle Latin ille Latin illam Italian la Proto-Indo-European *h₂er-der. Proto-Indo-European *h₂(e)rmosder. Latin arma Italian arme Italian allarmeder. Polish alarm Borrowed from French alarme or German Alarm, from Italian allarm. First attested in 1644–1660.…
aile: alarmistyczny, alarmowy, alarmujący, alarmistycznie, alarmowo, alarmująco, alarmista, autoalarm, dzwonek alarmowy, sygnał alarmowy
Ukraynacaнасторо́жений, пильний, пи́льний, триво́га, ува́жливий, ува́жний /ˈpɪlʲnei̯/
vigilant, watchful, wakeful, attentive · urgent, pressing
çekim: karşılaştırma пильні́ший
köken: Inherited from Proto-Slavic *pilьnъ.
aile: пильнува́ти
warning, caution, alert, alarm · notice
çekim: çoğul चेतावनियाँ
awake · alert, vigilant
çekim: karşılaştırma bdělejší · üstünlük nejbdělejší
eş: ostražitý
köken: From bděl + -ý.
aile: bdělost
quick, swift. · smart, cunning, sharp. · sharp
köken: Inherited from Latin agilis (“swift”). Doublet of agil, a borrowing.
Macarcafigyelmes, okos, ötletes, riadó /ˈfiɟɛlmɛʃ/
attentive
çekim: karşılaştırma figyelmesebb · üstünlük legfigyelmesebb
köken: From the figyelm- stem of figyelem (“attention”) + -es (adjective-forming suffix).
aile: figyelmesen, figyelmesség
İbraniceאַזְעָקָה, דָּרוּךְ, הִזְהִיר, הִתְרִיעַ, הַתְרָעָה, עֵרָנִי
Latinceattentus, intentus, vigilans /atˈtɛn.tʊs/
detained, delayed · preserved, guarded · attentive, heedful
çekim: karşılaştırma attentior · üstünlük attentissimus
köken: Perfect passive participle of attendō or attineō.
aile: attentiō
Dancaforsigtig, opmærksom /fɔrseɡtiɡ/
cautious · careful · chary
çekim: karşılaştırma forsigtigere · üstünlük forsigtigst
köken: From Middle Low German vorsichtich.
aile: forsigtighed, uforsigtig
Norveççealarm, forsiktig, oppmerksom, rask, våken, vaktsom
Endonezcewaspada /wasˈpada/
cautious, watchful, on the alert, wary
çekim: karşılaştırma lebih waspada · üstünlük paling waspada
köken: Inherited from Malay waspada, from Javanese ꦮꦱ꧀ꦥꦢ (waspada), from Old Javanese waspada.
aile: berwaspada, diwaspadai, kewaspadaan, mewaspadai, mewaspadakan
Bulgarcaбдителен, внимателен, внима́телен, готов, зорък, находчив /ˈbditɛlɛn/
vigilant, watchful, wary
Slovakçapoplach, pozorný

Etimoloji

Possibly from the same root as valvoa + -as.